Przeskocz do treści

Rafał Hetman, Izbica, Izbica, Wydawnictwo Czarne, Wołowiec, 2021.

Izbica — Rafał Hetman przygląda się losowi Żydów tego niewielkiego miasteczka na Lubelszczyźnie, a ściślej relacjami w łonie tamtejszej społeczności u progu oraz
w trakcie niemieckiej okupacji. To holocaust w pigułce. Czytaj dalej... "Holocaust w pigułce"

4

Miloš Doležal, Krawiec, żandarm i spadochroniarz. Trzy opowieści o czeskich kolaborantach (czes.: Čurda z Hliny. Tři dokumentární povídky z protektorátu), tłum. Zofia Bałdyga, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków, 2021.

Miloš Doležal pisze, że zdrada niejedno ma imię. Każde z nich brzmi ponuro, budzi strach lub napawa obrzydzeniem. A jednak wciąż się powtarza. Trzy obrazki, trzy różne motywacje, setki uśmierconych. Czytaj dalej... "Miloš Doležal, Krawiec, żandarm i spadochroniarz. Trzy opowieści o czeskich kolaborantach"

Miljenko Jergović, Nadprzyrodzony wyraz jego rąk (chorw.: Nezemaljski zraz njegovih ruku), tłum. Miłosz Waligórski, Wydawnictwo Akademickie Sedno, Warszawa, 2022.

Miljenko Jergović znów zanurza się literacko w Sarajewie. Tym razem opisuje miasto sprzed ponad stu lat, sięgając do zamachu na następcę tronu Cesarstwa Austro-Węgierskiego Franciszka Ferdynanda w czerwcu 1914 roku. Puszczając wodze wyobraźni, w ośmiu układających się w całość esejach Czytaj dalej... "Miljenko Jergović, Nadprzyrodzony wyraz jego rąk"

W Literaturze na Świecie nr 11-12/2005 poświęconej głównie twórcom z byłej Jugosławii znalazłem trzy opowiadania o miłości Miljenki Jergovića. W tekście Mama Leone Czytaj dalej... "Miljenko Jergović, Mama Leone i inne opowiadania"

Verena Kessler, (oryg. pisownia Keßler), Duchy z miasteczka Demmin (Die Gespenster von Demmin), Wyd. Książkowe Klimaty i Artrage.pl, Wrocław/Warszawa, 2022.

Verena Kessler w delikatny sposób, bez epatowania śmiercią i okrucieństwem opowiada o wydarzeniach, o których niemal nikt nie wie, o porażających decyzjach ludności cywilnej zamieszkującej upadającą Trzecią Rzeszę z czasów końca Drugiej Wojny Światowej. Czytaj dalej... "Verena Kessler, Duchy z miasteczka Demmin"

Zofia Stamirowska, Dziennik. Warszawa, 6 września – 18 października 1939 roku, Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR, Warszawa, 2020. Opracowanie: Hanna Karpińska.

W Dzienniku Zofii Stamirowskiej emocje są ważniejsze od faktów. Ten niewielki, kilkudziesięciostronicowy wolumin zawiera wspomnienia mieszkanki Warszawy spisywane w ciągu pierwszych kilku tygodni Drugiej Wojny Światowej, obejmujące inwazję hitlerowskich Niemiec oraz początek okupacji. Czytaj dalej... "Zofia Stamirowska, Dziennik"

Boris Dežulović, Pieprzyć teraz to tysiąc dinarów (chorw.: Jebo sad hiljadu dinara), tłum. Magdalena Wąs, Wydawnictwo Akademickie Sedno, Warszawa, 2021.

Pieprzyć teraz to tysiąc dinarów stanowi kolejne spojrzenie na wojnę w byłej Jugosławii. Tym razem soczewka skupia się na jednym dniu, niewielkiej, opustoszałej wiosce i dwóch grupach żołnierzy przeciwnych sobie armii, z której każda sprytnym posunięciem chce przechytrzyć przeciwnika.
Czytaj dalej... "Boris Dežulović, Pieprzyć teraz to tysiąc dinarów"

Pedro Lemebel Drżę o ciebie matadorze (hiszp..: Tengo miedo torero), tłum. Tomasz Pindel, Wyd. Claroscuro, Warszawa, 2020.

Pedro Lemebel i jego jedyna powieść Drżę o ciebie matadorze to jazda bez trzymanki. Wejście w głąb człowieka, w hermetyczne środowisko, świetne dopasowanie rejestru językowego do postaci, dystans, patos i melancholia. Człowiek. Czytaj dalej... "Pedro Lemebel, Drżę o ciebie matadorze"

Goran Vojnović, Moja Jugosławia (słoweński: Jugoslavija, moja dežela), tłum. Joanna Pomorska, Wydawnictwo Akademickie Sedno, wyd. drugie, Warszawa, 2020.

Moja Jugosławia Gorana Vojnovića to stopniowe odkrywanie tajemnicy ludzkiej nienawiści i okrucieństwa. Autor sięga do wojny targającej w latach dziewięćdziesiątych rozpadającą się Jugosławią. Czyni to w sposób szczególny. Jego bohater patrzy na otaczającą rzeczywistość oczami dwunastolatka, by za chwilę przenieść się w czasie o kilkanaście lat, kiedy wchodzący w dorosłe życie młody człowiek, syn Słowenki i Serba, poszukuje ukrywającego się ojca. Właśnie to stanowi oś fabuły. Czytaj dalej... "Goran Vojnović, Moja Jugosławia"

Anna Zonová, Kara i nagroda (czes.: Za trest a za odměnu), tłum. Anna Maślanka, Wyd. Amaltea, Wrocław, 2021.

Kara i nagroda to kolejny, popularny w dzisiejszej prozie, przykład narracji poprowadzonej na kilka głosów. Tym razem Anna Zonová oddaje pałeczkę czworgu swoim bohaterom i wiedzie ich od powojennych zmian do wyczekanego przełomu ustrojowego niemal pół wieku później. Czytaj dalej... "Anna Zonová, Kara i nagroda"